Linus Tech Tips'in kurucusu Linus Sebastian'ın mutsuz yüz ifadesiyle durduğu fotoğrafına sinyali bozuk televizyon efekti uygulanmış. Yüzünde yamulmalar ve fotoğrafta renk şeritleri ve kaymaları var.

Platform merkezli girişimlerin profesyonellik sancıları

Bu haftanın anahtar kelimeleri: Linus Tech Tips, The Marion County Record, The Conversation, paket abonelikler.
Getting your Trinity Audio player ready...

n okuyoruz| Bültenden Herkese Merhaba!

Bu haftanın odağında büyük YouTube kanallarından Linus Tech Tips’in yaşadığı krizi yazdım. Bu örnek aynı zamanda sosyal medya merkezli girişimler için profesyonelliğin ve stratejinin önemini de bizlere gösteriyor.

“Ne Okuduk” bölümünde Kansas’ta bir yerel gazeteye yapılan baskın, The Conversation’ın yeni araştırmacı gazetecilik projesi, NYT’nin paket abonelik stratejisi ve daha fazlası var.

Görüş, yorum ve önerilerinizi her zaman bekliyorum.

Haftaya görüşmek üzere!

—Ahmet Alphan Sabancı

New York Times'ın ilk kez abone olacaklar için özel paket teklifinin olduğu web sayfasının ekran görüntüsü. Teklifi cazip kılmak için yıllık 90 dolar olan abonelik ilk yıl 10 dolara sunuluyor.

Bu hafta ne okuduk?

Kansas’ta Yerel Gazeteye Polis Baskısı

ABD’de yerel gazeteler, özellikle de kasabalarda, çok etkili haber kaynakları olmaya devam ediyor. Bu yüzden Kansas’ın bir kasabasında yayınlanan ve ortalama tirajı 4000 olan The Marion County Record isimli gazetenin yaşadıkları tüm ülkede ve dünyada gündem oldu.

Haberleri yüzünden kasaba yetkililerinin dikkatini bir süredir çeken gazete, kendilerine bölgedeki bir restoran sahibinin alkollü araç kullanmaktan ehliyetinin iptal edildiğine dair gelen ipucunu doğrulamaya çalıştığı sırada polis baskınlarıyla karşı karşıya kaldı. Belgenin gizlilik ihlali olduğu iddiasıyla hem gazeteye hem de gazete sahibi anne ve oğlunun evine baskın yapan polis, mevcut bütün bilgisayarlara ve daha fazlasına el koydu. Gazetenin sahiplerinden birisi olan 98 yaşındaki Joan Meyer, eve yapılan baskının ertesi günü kalp krizi nedeniyle hayatını kaybetti.

Olayın duyulmasıyla birlikte ülkedeki 30 büyük basın kuruluşu ortak bir mektupla yaşananları kınadı ve hak ihlaline sebep olan bu arama kararının iptalini talep etti. Basın özgürlüğü kurumlarından ve uluslararası kişi ve kurumlardan gelen desteğin ardından arama kararı iptal edildi ancak yaşananlar ABD’de birçok kişinin norm olarak kabul ettiği basın ve ifade özgürlüğü hakkının nasıl tehdit altında olduğunu da görmesine neden oldu.

Araştırmacı Gazeteciliğe Akademik Destek

The Conversation, son yıllarda çok da ses çıkarmadan ama emin adımlarla büyüyen dijital yayınlardan birisi. Belirli bir standardın altına düşmeden yayınladıkları doyurucu işleri bu büyümenin temelini oluşturuyor.

Başlattıkları yeni bir projeyle ürettikleri gazeteciliğin seviyesini bir adım daha yukarı taşımayı planlıyorlar. The Conversation, kendileri için araştırma yapmak isteyen gazetecilere sağladıkları destekler arasına haberin alanına hakim bir akademisyen ile ortak çalışma imkânını da ekledi. Araştırdığınız konunun teknik ve akademik boyutlarına dair sizinle birlikte çalışacak bir uzman sayesinde konuyu daha kapsamlı ve detaylı bir şekilde ele alabileceksiniz.

Okuduğum ilk örnek bunun gerçekten başarılı bir fikir olabileceğini gösteriyor. Aynı zamanda gazetecilerin haber yaptıkları alanın uzmanlarına birkaç soru göndermek yerine birlikte çalıştığı zaman bunun ortaya çıkan haberin derinliğini ve kalitesini de nasıl değiştirdiğini görmemizi sağlıyor.

Musk Bu Sefer de Beğenmediği Linkleri Yavaşlattı

Elimden geldiğince Elon Musk ve eski Twitter hakkında yazmamaya çalışıyorum, çünkü çoğu zaman gündemde yer alan başlıklar boş haberlerden ve Musk’a prim veren metinlerden başka bir şey değil. Fakat doğrudan bültenin içeriğini ilgilendiren olaylardan bahsetmem gerekiyor.

Bunlardan birisi de geçtiğimiz hafta Musk’ın bir grup linki uygulama içerisinden ziyaret etmek istediğinizde kasıtlı olarak geç yüklenmesine neden olduğunun ortaya çıkmasıydı. Önce bir Hacker News postuyla, ardından da Washington Post’un haberiyle ortaya çıkan bu müdahaleden etkilenen sitelerin arasında Threads, Bluesky ve Substack gibi platformların yanı sıra New York Times ve Reuters gibi haber kaynakları da var. Konuyu takip edenler bu yavaşlatmanın tam da Musk’ın NYT’ye kızıp boykot postları attığı gün başladığını söylüyor.

Platformda paylaşılan her link t.co kısaltma hizmeti üzerinden geçtiği için böyle tespiti zor bir müdahale yapmak çok kolay. Her ne kadar zararsız bir müdahale gibi görünse de beş saniyelik bir geciktirme çoğu insanın refleks olarak linki ziyaret etmekten vazgeçmesine yetebiliyor. Her ne kadar Washington Post’un haberinin ardından bu müdahale son bulmuş olsa da bundan sonra Musk’ın keyfine göre başka müdahaleler ve değişiklikler yapacağından kimsenin şüphesi yok.

Alakalı: Eğer hâlâ Twitter’ı aktif olarak kullanıyorsanız artık Tweetdeck’i (yeni adıyla XPro) kullanmak için Twitter Blue/X Premium aboneliğine ihtiyacınız var

NYT Paket Abonelik Satmak İstiyor

Her yıl New York Times’ın abone sayısının nasıl arttığından ve birçok rakibiyle arasında büyük bir fark oluştuğundan bahsediyorum. Bunu başarmak için kullandıkları stratejiler büyük küçük fark etmeksizin her yayın için faydalı olabilecek dersler içeriyor.

Son dönemde NYT’nin abonelik stratejisinde ciddi bir değişim göze çarpıyor. Sadece haberlere erişim sağlayan temel paket, giderek erişilmesi zor seçeneklerden birisi hâline geldi. Bunun yerine gazeteye abone olmak isteyenlerin karşısına farklı paket abonelik seçenekleri çıkıyor. İleride sadece haber aboneliğini tamamen devre dışı bırakırlar mı bilinmez ama insanların diğer seçenekleri tercih etmesi için ellerinden geleni yaptıkları ortada.

Bu stratejik değişim büyük ihtimalle ekonomik koşullarla alakalı. Her ne kadar sayı olarak çok görünse de sadece haber aboneliklerinin getirisi diğerlerine kıyasla çok düşük. Ayrıca gazetelerin yanı sıra bulmacalara veya yemek tariflerine de abone olan birisinin NYT içerisinde geçireceği zaman da artacak, bu da birçok farklı alanda ek getiri sağlayacak. Eğer geri tepmezse, bu strateji orta vadede daha da hızlı büyümelerini sağlayabilir.

Kısa Kısa

🇺🇸 ABD’de pop kültür odaklı iki sosyal medya haber hesabı giderek politika ve güncel haberlere odaklanmaya başladı.

🏆 Bu yılın Edward R. Murrow Awards’da ödül kazananlar arasında iki TikTok hesabı var.

🤖 BuzzFeed yapay zekâ deneylerinin sonuçlarından memnun görünüyor.

😬 Doğu Afrika’da Facebook içeriklerinin moderasyonu için sözleşme yapan şirketin CEO’su bu kararından pişman olmuş.

🆕 The Atlantic, medya alanındaki bir sonraki büyük trendi tespit etmek için okurlarına başvuruyor.

🤝 Kendi CMS’ini bırakıp WordPress’e geçen Vox Media’nın WordPress VIP partneri olduğu duyuruldu.

Linus Tech Tips'in kurucusu Linus Sebastian'ın mutsuz yüz ifadesiyle durduğu fotoğrafına sinyali bozuk televizyon efekti uygulanmış. Yüzünde yamulmalar ve fotoğrafta renk şeritleri ve kaymaları var.

Haftanın odağı: Platform merkezli girişimlerin profesyonellik sancıları

Başta YouTube olmak üzere platformları merkeze alan yayıncılık herkes için oldukça cazip ve başlaması kolay görünen bir format. Başlangıç dönemindeki amatör ruh ve insanların bireysel çabalarıyla oluşturduğu kanallar ve projeler bu algının arkasında yatan en temel sebeplerden birisi. Ancak bir hobi olarak yapmayı bıraktığınız andan itibaren karşımıza bambaşka bir tablo çıkıyor.

Bunun büyük örneklerinden birisine geçtiğimiz hafta içerisinde tanık olduk. 2008 yılında Kanada’da yaşayan Linus Sebastian tarafından açılan Linus Tech Tips isimli YouTube kanalı, yıllar içerisinde amatör bir proje olmaktan çıkıp YouTube’un en büyük teknoloji kanallarından birisi hâline geldi. Yaptıkları ürün incelemeleri ve teknoloji analizleriyle en çok saygı duyulan ve etkili yayıncılardan birisine dönüştüler. Şu anda Linus Media Group çatısı altında 10 farklı YouTube kanalı ve onlarca çalışan ile üretim yapan büyük bir medya kuruluşuna dönüşmüş durumdalar.

Ancak bu büyümenin beraberinde getirdiği riskleri hesaba katmadıkları ve daha fazla büyüme içgüdüsüyle hareket ettikleri için büyük bir kriz ile karşı karşıya kaldılar. Videolarında ve incelemelerinde yaptıkları hataları kapsamlı bir şekilde ele alan 45 dakikalık bir video birçok videoda hatalı veri yayınladıklarını, hızlı üretmek için birçok önemli kontrol sürecini gözardı ettiklerini ve diğer etik sorunları gözler önüne serdi. Buna verilen yetersiz cevap ve sonrasında çalışma koşullarına dair sıkıntıları da ortaya çıkaran süreç, en sonunda şirketin uzun bir özür videosu yayınlamasına ve bu süreçleri gözden geçirip en az bir hafta boyunca yeni içerik yayınlamama kararı almasına neden oldu.

Peki nasıl oldu da Linus Tech Tips bu noktaya geldi? Platformları merkeze alarak bir kariyer veya girişim kurmak isteyenlerin çoğu zaman görmezden geldiği veya haberi olmadığı iki ana başlık ile bunu özetlemek mümkün.

İlki başlangıçtaki “amatör ruhla” sonuna kadar devam edebileceğinizi zannetmek. Evet, çoğu fenomen size doğal ve samimi bir görüntü sunuyor ve içeriklerinde de o hissi veriyor olabilir. Ancak bu işi profesyonel olarak yapıyorsanız üretim sürecinin her aşamasında da bu profesyonellikle hareket etmeniz gerekiyor. Ama artık 2010 yılında değiliz ve insanlar da sizden belirli bir kalite ve profesyonellik bekliyor. Takipçilerinizin de sizin için koyduğu standartlar değişmiş durumda.

Eğer bu platformlarda yaptığınız işi kariyerinizin bir parçası olarak görmüyorsanız ya da böyle bir beklentiniz yoksa o zaman istediğiniz gibi takılabilirsiniz. Ama artık bu alanın da profesyonel medya ekosisteminin bir parçası olduğunu ve burada üreteceğiniz projelerin de buna göre değerlendirileceğini unutmamanız lazım.

İkincisi ve daha önemlisi bu platformların üzerine kurulan projelerin o platformlardaki dinamiklerle olan ilişkisi. Hepimizin bildiği üzere bu platformlarda projenizin uzun ömürlü olması için istikrarlı olmak ve platformun değişen dinamiklerine uyum sağlamak çok önemli. Özellikle de bu platformların ne kadar algoritma merkezli olduğunu düşünürsek, görünmez hâle gelmemek için bunları da hesaba katmak gerekiyor.

Ancak kimi yayınlar ve kanallar bunun kontrolünü kaybedebiliyor ve bu da projenin tamamen kontrolden çıkmasına neden olabiliyor. Linus Tech Tips örneğinde bunun en büyük nedeni aşırı video üretmeye zorlanmalarıydı. Kendi söylediklerine göre yukarıda bahsettiğim 10 kanalda her hafta 25 video yayınlanıyor. Kendinizi veya ekibinizi sürekli böyle bir tempoya zorlamak kaçınılmaz olarak kalitenin ve koşulların kötüleşmesine neden oluyor.

Birçok yayıncı ve medya kurumu platformlarda bu baskıya boyun eğmeleri ve algoritma/platform ne isterse ona göre kendilerini değiştirmeleri gerektiğini düşünüyor. Kimi zaman bunda haklı olsalar da çoğu zaman bunu çok da umursamayan veya kendi tarzını koruyanlar büyümeyi ve istikrarlı bir yayın kurmayı başarabiliyor. Burada da profesyonel yaklaşım ve bir yayın ve birey olarak bağımsızlığınızı ve yaratıcılığınızı korumak için mekanizmalar kurmanın önemi çok büyük. Eğer bunlar olmazsa platforma göre sürekli dönüşmek zorunda hissetmeniz kaçınılmaz.

Bütün bunlar, özellikle de Linus Tech Tips örneği, dijital medyada yayıncılığın nasıl profesyonelleştiğini ve kariyerini burada kurmuş veya kurmayı planlayan herkesin de buna nasıl adapte olması gerektiğini açık bir şekilde gösteriyor. Artık bu platformların birer alternatif değil, medyanın temel parçalarından birisi olduğu ortada. İnsanlar da bu şekilde yaklaşıyor ve beklentilerini de buna göre oluşturuyor. 

Bu durum artık deneysel ve amatör işlere yer olmadığı anlamına gelmese de amacınız farklı bir şeyler denemek veya kendinizi test etmekten daha fazlasıysa, eskisi gibi işi şansa veya keyfe bırakma lüksünüz yok. Projenizi belirli bir profesyonellik seviyesinde sürdürmedikçe, kendinizi iyi hazırlamadıkça kısa vadede büyüseniz bile devamında ciddi sonuçlarla karşı karşıya kalma ihtimaliniz var. Eğer bir de projeniz gazetecilik veya insanları bilgilendirmeye yönelik bir içerik üzerine odaklıysa bu sonuçların etkisi katlanarak artacaktır.

Subscribe
Bildir
guest
1 Yorum
Eskiler
En Yeniler Beğenilenler
Inline Feedbacks
View all comments
Hüseyin Erkmen
8 ay önce

Yayınlarınızın içerik seçimi, kalitesi ve derinliği harika. Emekleriniz için çok teşekkürler Ahmet bey. Ekipçe başarılarınızın katlanarak devam etmesini dilerim.

İlginizi çekebilir